Resmi Gazete’de yayımlanan karar ile eşel mobil sisteminin 3 ay içinde kademeli olarak sonlandırılmasına karar verildi. Sigarada da ÖTV düzenlemesi yapıldı.
Eşel mobil sisteminin üç ay içinde kademeli olarak sonlandırılacağı bildirildi. Konuya ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı, Resmi Gazete’nin mükerrer sayısında yayımlandı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan edinilen bilgiye göre, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) Kanunu uyarınca akaryakıt, petrol ürünleri, alkollü içecekler ve tütün mamullerinin ÖTV tutarları, 6 ayda bir ocak ve temmuz aylarında TÜİK tarafından ilan edilen yurt içi üretici fiyat endeksine (Yİ-ÜFE) göre güncelleniyor.
Söz konusu malların ÖTV oranlarında ve tutarlarında, kanunun verdiği yetkiler çerçevesinde Cumhurbaşkanınca sosyal, ekonomik ve mali ihtiyaçlara göre belirlemeler yapılabiliyor. Yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile eşel mobil sisteminin kapsamı değiştirildi ve sistemin üç ay içinde kademeli olarak sonlandırılması hedefleniyor.
Karara göre, ÖTV Kanunu’na ekli (I) sayılı listede yer alan benzin, motorin, LPG otogaz ve tüpgaz gibi malların ÖTV tutarlarının belirlenmesinde kullanılan yurt içi rafineri fiyatlarındaki artış ve azalışların ÖTV ve piyasa fiyatına yansımasını sağlayan yüzde 75-yüzde 25’lik mevcut oranlar yeniden düzenlendi. Yurt içi rafineri fiyatlarında artış olması halinde, bu artışın 31 Temmuz’a kadar yüzde 50’si, 1 Ağustos’tan 30 Eylül’e kadar ise yüzde 25’i kadar ÖTV tutarlarında indirim yapılacak.
Yurt içi rafineri fiyatlarında indirim olması durumunda ise bu indirimin tamamı kadar ÖTV tutarlarında artış olacak. Bu sistem, diğer koşullara bakılmaksızın 1 Ekim itibarıyla yürürlükten kaldırılacak. Ayrıca, ÖTV Kanunu uyarınca yapılması gereken Yİ-ÜFE güncellemesinin, bu yıl temmuz-aralık dönemi için ekli (I) sayılı listedeki tüm mallar için uygulanmaması kararlaştırıldı.
4 Mart 2026’da uygulamaya başlanan eşel mobil sisteminin, 4 aylık süreçte dezenflasyonla mücadeleye katkı sağladığı değerlendiriliyor. ABD/İsrail-İran savaşının etkilerinin dengelenmesi ve uluslararası petrol fiyatlarının düşme eğiliminde olması dikkate alınarak, sistemin kademeli sonlandırılmasının enflasyona olumsuz etkisinin olmayacağı öngörülüyor. Bu sayede sistemin bütçeye olumsuz etkilerinin de sonlandırılması hedefleniyor.
Resmi Gazete’de yayımlanan bir diğer Cumhurbaşkanı Kararı ile sigaradaki maktu ve asgari maktu vergi tutarları yeniden belirlendi. Sigaranın vergilendirilmesinde her yıl ocak ve temmuz aylarında asgari maktu ve maktu ÖTV tutarları 6 aylık açıklanan Yİ-ÜFE oranında güncelleniyor, ancak oransal ÖTV değişmiyor.
Bu kapsamda, 6 aylık Yİ-ÜFE oranında maktu vergilerde artış için üreticilerin bu vergi artışını telafi edebilecekleri bir fiyat belirlemesi gerekiyor. Kararla sigaralara uygulanan vergi oranı yüzde 42, asgari maktu vergi tutarı 2,2953 lira, maktu vergi tutarı ise 23,7404 lira olarak belirlendi. Ayrıca, bu mallar için bu yıl temmuz-aralık dönemi Yİ-ÜFE güncellemesinin uygulanmaması kararlaştırıldı.
Düzenlemeyle sigaraya uygulanan ÖTV oranı yüzde 45’ten yüzde 42’ye düşürülerek, üreticilerin 1 lira fiyat artışına gidebilmesi için nihai ürün fiyatındaki minimum zorunlu artış 3,19 liradan 2,91 liraya indirildi. Nispi vergi oranının düşürülmesiyle oluşması muhtemel vergi kaybı, paket başına alınan maktu vergi tutarındaki artışla karşılanacak. Bu sayede hem sigaradaki fiyat değişimlerinin dengeli olması hem de vergide gelir kaybının önlenmesi amaçlanıyor. Sigara dışında kalan tütün mamullerinde ise bu yılın temmuz-aralık dönemi için Yİ-ÜFE oranında güncelleme yapılacak. Alkollü içecekler bakımından da temmuz-aralık dönemi için Yİ-ÜFE oranında güncelleme gerçekleştirilecek.
